Tijdschrift Milieu
september 2023, nr. 4

KUNSTPROEVERIJ

Met bijdragen van Lyanne van den Berg, Piet Devos, Jaap Rodenburg, Onno van Sandick, Judith Veraart, Olaf Westerhof en Sjef Staps

Verloren woorden

Robert Macfarlane en Jackie Morris maakten onder de titel The Lost Words een groot poëzieprentenboek vol liefde voor de wilde natuur. Het bevat 20 ‘betovergedichten’ die de natuur weer tot leven moeten wekken in deze tijd waarin kinderen vooral binnen spelen. Over een adder bijvoorbeeld, met zijn donkere schubben, zijn schichtig patroon, als schrikdraad golvend onder stroom. En over de braamstruik die rollend en krullend langs het pad op weg is naar de parken van de stad. Over de ijsvogel, die jachtige kleurenmaker, die rivierenkraker, die brenger van vuur en vlam. Dit boek is een feest voor wie de deur naar buiten weer wagenwijd wil open zetten. Er zijn ook cd’s, lp’s en andere media.

Illustratie: Jackie Morris

Klimaatmuziek

Violist Tim Kliphuis componeerde in de corona periode een ode aan de aarde. Tegelijkertijd moet het stuk Five Elements een wake-up call zijn. Kliphuis noemt zichzelf klimaatcomponist en probeert naast een waarschuwing ook hoop te verspreiden met zijn werk.

Foto: Marco Borggreve

Lezingen Environmental Humanities

Het Leiden University Centre for the Arts in Society (LUCAS) organiseert regelmatig Engelstalige lezingen die voor iedereen toegankelijk zijn. De meeste lezingen zijn bij het gebouw Lipsius aan de Cleveringaplaats. In een prettig internationaal gezelschap – en doorgaans met borrel na – kun je luisteren naar sprekers zoals schrijver en kunstenaar Miek Zwamborn (zie het hiernaast stukje), universitair docent Cultuur en politieke eco-logie Miriam Meissner (over degrowth) en cultuurcriticus Becca Voelker over klimaatbe-stendige architectuur. Op 1 september organiseren ze een workshop over Humanity in an age of extinctions bij Naturalis, met Daniel Pauly (University of British Columbia, Vancouver). Meer informatie en abonneren op de nieuwsbrief: Johannes Müller, j.m.muller@hum.leidenuniv.nl

Heerlijk meezwieren in de wieren

In Wieren vertelt Miek Zwamborn op geheel eigen wijze over zeewier. Het boek beschrijft allerlei aspecten van zeewier, van morfologische kenmerken, tot mythologie, tot Japanse schilderkunst tot zeewier recepten. Het is een wonderlijke reis. Het boek werkt als een collage, de hoofdstukken voelen associatief aan elkaar gelinkt, waar Zwamborns eigen ervaringen en ontdekkingen op en rond het Schotse eiland Mull de rode draad vormen. Daarnaast staan er allerlei prachtige teke-ningen in, deels van Zwamborn zelf. Het is heerlijk om je mee te laten voeren, en door de geschiedenis heen te dwarrelen. Door de speelse afwisseling verveelt het boek nooit. Aan het einde heb je niet alleen geleerd om heel anders naar zeewier te kijken, maar ook een lesje nieuwsgierig zijn gehad. Helaas is de Nederlandse versie uitverkocht, maar de goede Engelse vertaling is nog verkrijgbaar.

http://miekzwamborn.nl | https://knockvologan.net

De zaak Shell

Deze fantastische toneelvoorstelling van Anoek Nuyens en Rebekka de Wit speelt helaas niet meer, gelukkig is de tekst nog te lezen in een uitgave van de nieuwe toneelbibliotheek. In maart 2024 gaat een operaversie onder de naam The Shell Trial door Ellen Reid in première.

Foto: Karin Jonkers

XR Musicians

Tijdens de demonstratie van Extinction Rebellion op de A12 in maart speelden zo’n zestig musici het tweede deel uit de zevende symfonie van Beethoven, te zien en horen op bit.ly/a12orkest. “De natuur is een grote inspiratiebron voor componisten,” zei violist Vera Beths daarover tegen NPO Klassiek. “Alles vind je erin terug; harmonie, issonanten, ritme en vorm. Wij zijn systematisch bezig deze balans te verstoren. Dat moet stoppen. We moeten weer gaan luisteren.” De groep XR Musicians wil muzikanten samenbrengen en een aanspreekpunt bieden voor de muzikale ondersteuning van acties.

Foto: Extinction Rebellion

Julie’s Bicycle voor duurzame festivals

Internationaal zet organisatie Julie’s Bicycle zich in voor de verduurzaming van festivals. In samenwerking met Nederlandse organisaties zoals Green Events en Future Festival Tools wordt de klimaatimpact van festivals gemonitord. Daarnaast werken ze aan praktische verduurzaming door bijvoorbeeld het gebruik van statiegeldbekers, de installatie van watertappunten en het verduurzamen van de energievoorziening.

https://www.greenevents.nl | https://juliesbicycle.com | www.futurefestivaltools.eu

Dark Mountain Project

In 2009 publiceerden twee Engelse schrijvers een manifest waaruit een culturele beweging groeide: Het middelpunt daarvan is het tijdschrift Dark Mountain. De makers en de lezers ‘nemen samen afstand van de verhalen die onze samenlevingen zichzelf graag vertellen – de verhalen die verhinderen dat we duidelijk de omvang zien van de ecologische, sociale en culturele ontrafeling die nu aan de gang is. Ze maken kunst die de mens niet als vanzelfsprekend beschouwt. Ze sporen de diepe culturele wortels op van de puinhoop waarin de wereld zich bevindt. En ze zijn op zoek naar andere verhalen, verhalen die ons kunnen helpen zin te geven aan deze tijd van ontwrichting en onzekerheid.’

https://dark-mountain.net/

Podcast ‘De grote angst in de bergen’

Schrijvers Dirk Vandenberghe en Piet Devos maakten deze podcast over het boek ‘De grote angst in de bergen’ van Charles Ferdinand Ramuz. In een Zwitsers bergdorpje trekt een groepje jonge herders met hun koeien naar een hoger gelegen alpenweide. De ouderen in het dorp hebben hen nog gewaarschuwd: de berg wil ons daar niet hebben. En de ouderen krijgen gelijk, want op de alpenweide breekt algauw een besmettelijke ziekte uit onder de dieren en de mensen. Ze moeten allemaal in quarantaine… Of: hoe actueel een roman uit 1926 nog kan zijn! De makers praten met Ramuz’ vertaler Rokus Hofstede over deze ecologische roman avant-la-lettre: over de krachtmeting tussen kleine boeren en een overweldigende natuur, maar ook over de macht en onmacht van vertalers. De podcast is te beluisteren via bit.ly/windstoot. Boek: www.vanoorschot.nl

Illustratie: Gemma Pauwels

Warming up Festival

Het warming up festival in Amsterdam Noord (1 t/m 5 november) staat helemaal in het teken van klimaatverandering, het festival heeft zowel een kunstzinnige als een educatieve als een maatschappelijke kant en natuurlijke lopen deze drie elementen regelmatig in elkaar over. De programma’s tijdens het festival gaan juist over hoop en herstel om nieuwe inspiratie te bieden.

https://wearewarmingup.nl

Beeld: Jaap Scheeren

The Turn Club

Bij The Turn Club, die wordt geleid door componist Merlijn Twaalfhoven en Ellen Rass, pakken professionals maatschappelijke vraagstukken aan met een kunstenaarsmindset. Ze brengen een frisse blik, nieuwe vragen en een scherpe geest mee naar bijeenkomsten, evenementen en trainingen. Idealen, denkbeelden en ideeën zetten ze om in een fysieke vorm, een aansprekend beeld of een tastbare ervaring. Twaalfhoven schreef ook het boek Het is aan ons, een boek vol voorbeelden van vertraging, ontregeling, alledaagse schoonheid en spel.

https://turnclub.org | https://merlijntwaalfhoven.com/hetisaanons/

Foto: The Turn Club

Films

Er zijn talrijke films gemaakt over klimaatverandering. De beste volgens moviemeter.nl:

Tenki No Ko / Weathering with you (2019, animatie, fantasy)
Don’t Look Up (2021, komedie, drama)
First Reformed (2017, drama, thriller)
The Day after Tomorrow (2004, science fiction)
How to Blow Up a Pipeline (2022, drama, thriller)

Tenki No Ko / Weathering with you

Warning

/var/hpwsites/u_twindigital_html/website/html/webroot/milieu.vvm.info/wp-content/plugins/diziner-core/lib/TwinDigital/Diziner/Core/Post.php

965

Kunstproeverij (copy)

Vorige pagina